Bardzo często klienci pytają mnie jak będzie przebiegała ich diagnostyka ADHD. Często robią też duże oczy na widok ceny takiej diagnostyki. No, to ja już wszystko wyjaśniam!
Diagnoza ADHD to w sumie 5h, które poświęcam klientowi na spotkania indywidualne. Dodatkowo poświęcam też przynajmniej godzinę na podsumowanie całej diagnostyki i napisanie dla nich kompleksowej opinii diagnostycznej. Jeśli w grę wchodzą również testy to muszę zapłacić Pracowni Testów Psychologicznych za każdą jednostkę testową lub każdorazowe wprowadzenie wyników testu do platformy testowej. Jeśli wybieram pójście „po kosztach”, czyli samodzielne obliczanie testów – wówczas muszę doliczyć jeszcze przynajmniej jedną godzinę więcej do całego procesu. Podsumowując: 6h poświęconych na jednego klienta + koszty testów to ostatecznie „więcej/drożej”, niż cena diagnozy bookowana przez Znanego Lekarza.
W skrócie? Gdyby klient płacił pełną stawkę za moją godzinę pracy (tzw. billable hour) – zapłaciłby ostatecznie więcej.
Dlaczego zajmuje to aż tyle czasu? Bo lubię robić rzeczy dokładnie. Również dlatego, że w grę wchodzi potencjalne leczenie farmakologiczne takiej osoby. I całe jej myślenie o sobie w świecie.
Przychodząc po diagnozę ludzie przychodzą też po wyjaśnienie ich trudności. Chcą zrozumieć dlaczego ich życie wygląda w taki właśnie sposób, z czego biorą się problemy z codziennym funkcjonowaniem. Chcę im dać odpowiedź, która przełoży się na realną poprawę ich funkcjonowania. Nie papierek, który za jakiś czas, po wnikliwym badaniu, okaże się wystawiony na wyrost.
Pierwszym, bardzo ważnym etapem każdej diagnozy jest zebranie wywiadu z pacjentem. Taki wywiad obejmuje funkcjonowanie psychofizyczne osoby od najwcześniejszego momentu życia. Wywiad pozwala odróżnić ADHD od innych trudności, które mogą wyglądać podobnie. Dla wielu osób z ADHD to pierwsza sytuacja, w której ktoś uważnie słucha ich historii, nie ocenia i pomaga nazwać doświadczenia, które dotąd wydawały się chaotyczne lub „dziwne”. Zebranie wszystkich, ważnych dla mnie informacji zajmuje mi często jedną, całą sesję.
W kolejnym etapie badam u klienta funkcje poznawcze. Nie służy to do rozpoznania ADHD, ale pomaga zrozumieć kontekst i różnicować objawy. Dzięki temu można odróżnić sytuację, w której ktoś ma trudności z koncentracją z powodu ADHD, od sytuacji, w której ograniczenia wynikają z poziomu zdolności poznawczych.
Dodatkiem do testu funkcji poznawczych jest kwestionariusz integracji sensorycznej. Jest on bardzo przydatnym narzędziem pomocniczym, bo pozwala zrozumieć, jak układ nerwowy danej osoby reaguje na bodźce zmysłowe — czyli jak „filtruje” informacje z otoczenia i ciała. W kontekście diagnozy ADHD i spektrum autyzmu to ma ogromne znaczenie, bo trudności sensoryczne często współwystępują z tymi zaburzeniami i wpływają na zachowanie, emocje i uwagę.
Dopiero po tym obszernym wstępie (2-godzinna sesja z klientem) przechodzimy do badania wywiadem DIVA 5.0. Powinien być przeprowadzony rzetelnie i bez pośpiechu, ponieważ stanowi podstawowe narzędzie diagnostyczne w ocenie ADHD u dorosłych, oparte bezpośrednio na kryteriach DSM-5. Jego celem jest nie tylko sprawdzenie obecności objawów, ale także zrozumienie ich przebiegu, wpływu na codzienne funkcjonowanie oraz występowania w dzieciństwie. Każdy z 18 objawów wymaga omówienia w dwóch perspektywach – aktualnej i retrospektywnej – z odniesieniem do konkretnych przykładów z życia osoby badanej. Aby uzyskać wiarygodny, pogłębiony obraz, potrzebny jest czas na swobodną narrację, doprecyzowanie wątpliwości, analizę kontekstu emocjonalnego i środowiskowego oraz, w razie możliwości, uwzględnienie informacji od osób bliskich. Dlatego pełny, rzetelny wywiad DIVA 5.0 powinien trwać około dwóch godzin, co pozwala uniknąć uproszczeń i zwiększa trafność diagnozy.
Pisanie opinii diagnostycznej to proces integrujący cztery kluczowe źródła informacji: wywiad kliniczny, DIVA 5.0, badanie funkcji poznawczych, obserwację zachowania oraz wyniki kwestionariuszy i testów dodatkowych (np. narzędzi oceniających integrację sensoryczną). Każdy z tych elementów dostarcza innego rodzaju danych – subiektywnych, obiektywnych i kontekstowych – które razem pozwalają stworzyć pełny, wielowymiarowy obraz funkcjonowania osoby badanej. W etapie integracji specjalista (ja) analizuje zbieżność i rozbieżności między źródłami, ocenia nasilenie oraz utrwalony charakter objawów, a także ich wpływ na codzienne życie. Na tej podstawie formułuje wniosek diagnostyczny – czyli określa, czy spełnione są kryteria rozpoznania ADHD, a jeśli tak, w jakim stopniu i z jakim obrazem klinicznym. Ostatnim etapem jest opracowanie zaleceń – indywidualnych, praktycznych wskazówek dotyczących terapii, organizacji pracy i nauki, strategii samoregulacji oraz ewentualnych form wsparcia środowiskowego lub farmakologicznego. Całość powinna tworzyć spójną, zrozumiałą narrację, która nie tylko potwierdza diagnozę, ale przede wszystkim wyjaśnia jej znaczenie i daje pacjentowi konkretne narzędzia do dalszego działania.
Diagnoza ADHD u dorosłych to złożony, wieloetapowy proces, który wymaga czasu, uważności i indywidualnego podejścia. Nie chodzi w nim o szybkie przypisanie etykiety, lecz o zrozumienie historii, mechanizmów i doświadczeń osoby badanej. Każdy etap — od szczegółowego wywiadu, przez ocenę funkcji poznawczych i profilu sensorycznego, po pogłębione badanie DIVA 5.0 — wnosi istotne informacje, które razem pozwalają zobaczyć pełen obraz funkcjonowania. Dopiero ich integracja prowadzi do postawienia trafnej diagnozy i sformułowania zaleceń, które mają realne przełożenie na codzienne życie. Taka diagnoza to nie tylko dokument, ale początek procesu lepszego rozumienia siebie i budowania strategii wspierających własny potencjał.
Chcesz umówić się na diagnostykę lub konsultację psychologiczną? KLIKNIJ TU
Chcesz nauczyć się ode mnie diagnozować ADHD? Zapisz się na szkolenie
Pozdrawiam,
Olga Knapek
Skomentuj